Soorten gritstralen uitgelegd
Wat is gritstralen en hoe werkt het?
Gritstralen of zandstralen, is een manier van oppervlaktebehandeling waarbij een straalmiddel op hoge snelheid wordt voortgestuwd, om het oppervlak van een materiaal te reinigen, glad te maken of op te ruwen. Het wordt vaak gebruikt om schoon te maken, een ankerprofiel aan te brengen, te ontbramen en de gewenste oppervlakteafwerking te creëren.
Bij gritstralen wordt perslucht, water of een draaiend wiel (turbine) gebruikt om straalmiddel (grit of shot) op een oppervlak te werpen. Wanneer het straalmiddel het werkstuk raakt, verwijdert het verontreinigingen zoals roest, oude verf, aanslag, of het creëert een ankerprofiel waar het coatingsysteem zich aan kan hechten. Het kan ook worden gebruikt om oppervlakken glad te maken, staal te verstevigen (peening) of verontreinigingen voorzichtig te verwijderen.
Afhankelijk van het gewenste resultaat, de beschikbare apparatuur en het basismateriaal kunnen verschillende media worden gebruikt.
- Steel shot en steel grit. De meest economische manier van stralen als er een mogelijkheid is om het straalmiddel te recyclen en het werkstuk uit normaal staal is. Steel shot en steel grit hebben een uitstekende levensduur en kan vele malen worden hergebruikt.
- RVS Shot en RVS Grit. Een kostbaar, maar duurzaam straalmiddel in gevallen waar recycling mogelijk is en ijzercontaminatie een probleem is, bijvoorbeeld voor producten uit RVS of aluminium.
- Aluminium Oxide of Korund. Is het hardste gangbare straalmiddel (9 Mohs) en creëert een kantig en helder oppervlakteprofiel. Corund straalt agressief en snel en is ijzervrij.
- Glasparels worden gebruikt om het oppervlak glad en schoon te maken, ruwheid te verlagen en esthetisch te verbeteren.
- Zoals koperslakken en kolenslakken worden gebruikt wanneer men straalt op locatie, waarbij er geen mogelijkheid is om het straalmiddel te recyclen. Het is goedkoop, maar creëert veel stof, omdat het maar één cyclus meegaat.
- Garnet is een mineraal straalmidel dat voor meerdere toepassingen kan worden gebruikt, een paar keer kan worden gerecycled en minder stoft dan koper of kolenslakken.
- Zachte straalmiddelen. Zoals kunststof straalmiddelen, notenschalen straalmiddelen en soda straalmiddelen worden gebruikt om het basismateriaal intact te houden en het oppervlak delicaat te reinigen.
Soorten stralen
Persluchtstralen
Het wordt vaak zandstralen genoemd, omdat in het verleden zand werd gebruikt als straalmiddel . Hoewel het straalprincipe niet veel veranderd is sinds het eerste patent in 1870, is het type straalmiddelen door de jaren heen wel veranderd en is het gebruik van middelen die vrije kwarts bevatten (zoals zand) in veel landen verboden (sinds 1957 in Nederland), vanwege de gezondheidsrisico's. Bij persluchtstralen wordt een oppervlak gereinigd, glad gemaakt of gevormd door het met straalmiddel te bewerken, middels een stroom perslucht. Deze methode vereist in principe een straalketel, straalslang, straalpijp, compressor en beschermende kleding voor de operator. Deze methode kan worden uitgevoerd in de volgende opstellingen:
- Open stralen. Wanneer de straalklus op locatie in de open lucht moet worden uitgevoerd. Vaak wordt dit gedaan voor onderhoud aan bruggen, schepen, offshore platforms, pijpleidingen, boilers, grote voertuigen of apparatuur etc. Maar ook voor het reinigen van beton, stenen of monumenten.
- straalcabine. In een straalcabine of straalhal wordt het stof opgevangen en verzameld en kan het straalmiddel gerecycled worden. Dit levert kostenbesparingen op in termen van straalmiddel en afvoer van het gebruikte straalmiddel. Door een recyclebaar straalmiddel te gebruiken, ontstaat er minder stof en hebben stralers een beter zicht op het uit te voeren werk. In een straalcabine kan het werk ook volledig worden geautomatiseerd door robotstralen. Vooral wanneer grote oppervlakken continu gestraald moeten worden, is de terugverdientijd van een robot erg kort.
- Straalkast. Bij het stralen van kleinere werkstukken wordt op veel werkplekken een straalkast gebruikt. De straler staat buiten de kleine straalruimte en reikt met zijn handen naar binnen om de straalpijp te gebruiken en de kleine objecten te stralen. Straalkasten kunnen ook volledig geautomatiseerd worden om kosten te besparen als er grote hoeveelheden gestraald moeten worden in een fabrieksomgeving.
Glasparelen
Glasparelstralen is een vorm van persluchtstralen waarbij kleine, bolvormige glasparels worden gebruikt als straalmiddel om oppervlakken te reinigen, glad te maken of om af te werken. Deze methode creëert een glad, gepolijst oppervlak, en kan de oppervlakteruwheid verlagen. Omdat het een niet-metallisch straalmiddel is, kan het op veel basismaterialen worden gebruikt en wordt het vaak gebruikt om werkstukken van roestvrij staal esthetisch te verbeteren. Met het juiste straalmiddel en de juiste apparatuur kan worden voldaan aan de specificaties voor de voedingsmiddelen- en medische industrie.
Natstralen
Natstralen is een vorm van oppervlaktebehandeling, waarbij water wordt gecombineerd met straalmiddel om oppervlakken te reinigen of voor te bereiden voor het aanbrengen van een coatingsysteem. Het wordt vaak gebruikt bij gevelreiniging, het verwijderen van graffiti en het behoedzaam reinigen van monumenten. Bij natstralen wordt water gemengd met straalmiddel en wordt het mengsel met hoge of lage snelheid voortgestuwd om coatings, roest, verontreinigingen, graffiti en andere oneffenheden van het oppervlak te verwijderen. Het is langzamer dan traditioneel stralen en creëert niet zoveel oppervlakteprofiel, Het grootste voordeel van natstralen is dat het bijna stofvrij is.
Dampstralen is een vorm van natstralen, behalve dat lucht onder druk wordt toegevoegd aan het water in de straalpijp, waardoor een nevel of "damp" ontstaat. Normaal gesproken wordt ook een straalmiddel gebruikt. Dit maakt een mildere straalbewerking mogelijk om een gladder oppervlak te creëren.
Wielstralen
Wielstralen of kogelstralen is een straalproces dat wordt gebruikt voor oppervlaktevoorbereiding, reiniging en afwerking van metalen onderdelen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van een draaiend wiel of turbine dat straalmiddel (voornamelijk steel shot ) met hoge snelheid op het oppervlak van het werkstuk werpt. De impact verwijdert verontreinigingen, roest, walshuid of oude coatinglagen. Het stof wordt uit de bedrijfsmix gehaald en het schone straalmiddel komt terug in het systeem voor een volgende cyclus.
Stationaire wielstraalmachines worden voornamelijk gebruikt voor het stralen van stalen platen, balken, buizen en kleine constructies, maar ook voor het ontbramen en reinigen van gegoten producten in de gieterij-industrie. De straalkosten per m2 zijn relatief laag, omdat de turbines (straalwielen) op elektriciteit werken en kosten voor perslucht en arbeid worden bespaard. Daarnaast kunnen de meest kostenefficiënte straalmiddelen worden gebruikt, high carbon steel shot en grit. Helaas zijn niet alle werkstukken geschikt voor een wielstraalmachine en is de initiële investering vrij hoog.
Mobiele wielstraalmachines van Blastrac gebruiken hetzelfde principe en kunnen op locatie worden gebruikt, voornamelijk op grote vlakke stalen oppervlakken, zoals scheepsdekken, olieplatforms, helikopterdekken en brugdekken.
Droogijsstralen
Droogijsstralen is reinigingsproces waarbij vaste droogijspellets worden gebruikt als straalmiddel. De ijsdeeltjes komen in een persluchtstroom terecht en raken het oppervlak met hoge snelheid, zonder het basismateriaal te beschadigen en zonder een residu achter te laten. Wanneer het droogijs het oppervlak raakt, verandert het materiaal onmiddellijk in gas, waardoor een micro-explosie ontstaat die vuil, coating en puin verwijderd. De extreem koude temperatuur (-78 C) maakt het vuil broos, waardoor het barst en van het oppervlak afbreekt.
De techniek is langzaam en droogijs is als medium niet gemakkelijk verkrijgbaar of op te slaan. Maar droogijsstralen kan in sommige gevallen geschikt zijn, omdat het niet schurend is en geen residu achterlaat, waardoor het geschikt is voor machinereiniging, mogelijk zonder stilstand.
Borstelstralen
Is een mechanische straalmethode waarbij gebruik wordt gemaakt van een handgereedschap met een borstelachtige roterende schijf gemaakt van staaldraad. Deze roterende borstelpunten creëren een impact om oppervlakken schoon te maken en grover te maken. Het kan een nuttige aanvulling zijn op een set straalapparatuur en kan worden gebruikt voor reparaties ter plaatse. Alleen echt geschikt voor klein herstelwerk, vanwege de trage reinigingssnelheid.
Vacuümstralen
Vacuümstraalmachines combineren de traditionele persluchtstraaltechniek met een ingebouwd vacuümextractiesysteem. Deze methode is ontworpen om oppervlakten te reinigen en tegelijk het stof af te vangen. Omdat het straalmiddel in de machine wordt gescheiden van het stof en de losse deeltjes, kan het meerdere keren worden hergebruikt. Dit verlaagt de kosten voor straalmiddelverbruik en afvalverwerking. De oplossing is langzamer en minder veelzijdig dan normaal persluchtstralen, maar het is stofvrij en het straalmiddel kan worden hergebruikt. Sterke machines zoals de AB1070 kunnen het kostenefficiënte straalmiddel steel grit gebruiken, voor een zeer laag straalmiddelverbruik.
Conclusie
Gritstralen is een krachtige techniek die wordt gebruikt voor uiteenlopende toepassingen, van reiniging tot oppervlaktevoorbereiding. De keuze van het straalmiddel en de apparatuur zijn cruciaal voor het bereiken van het gewenste resultaat. Elk manier van stralen is geoptimaliseerd voor specifieke taken, van algemene reiniging tot delicate afwerking of industriële toepassingen. De keuze van de methode en straalmiddel hangt uiteindelijk af van het te behandelen materiaal en het gewenste resultaat.
Ontdek of vacuümstralen geschikt is voor jouw toepassing en neem contact op met onze verkoopafdeling voor meer informatie.


